Me pēhea te whakamahi i te phosphate dicalcium teitei ki te hanganga kai?

He aha te mea e whakamāhinga ai i te dicalcium phosphate o te kaha tino teitei mō ngā kai karu?

Ngā whakamārama kimihā me ngā whakamārama ā-ture: Kālciu ≥ 23%, Fosfora ≥ 18%, F ≤ 0.16%, he iti ngā mātātoko pūngāwai me ngā wāhi kāore i te whaiwainga

Ko ngā whakamātautau pūmau o te phosphate dicalcium (DCP) teitei me whakamana ngā āhuatanga matūtika kia mau tonu te hauora o ngā kararehe me te haumaru o ngā kai. Ko te iti iho o te calcium he 23%, ā, ko te phosphorus he 18% hei whakamātautau kia tū ake ai te rākau phosphate hei rākau mātua e whai ana i ngā hua o te whanaketanga o ngā kōiwi. Ko te rākau fluoride i te 0.16% te wāhi e tino pā ana—ā, mēnā ka nui ake te fluoride, ka pā ki ngā kōiwi, ā, ka pakaru ai ngā kōiwi; nō reira, ko ngā DCP kua whakamātautau kia pai hei kai e tātari tonu i tēnei rākau. Ko ngā ture pāpātanga, pērā i te Rēhima o ngā Tāpiri Kai o te EU (Rēhima (EC) No 1831/2003), e whakamāna ana i ēnei rākau, ā, e whakahaere ana i ngā kaihanga kia whakamātautau i ngā phosphate taketake me te tāpiri i ngā kōrero kāore he uara. Ko ngā mātātoko pūngāwai pērā i te lead, te cadmium, me te mercury e tātari ana i ngā rākau iti—ā, i te nuinga o ngā wā, he iti ake i te 10 ppm—nō te rākau pāpātanga o ngā hua kino i ngā rākau iti. Ko ngā rākau kāore e taea te whakamātautau i te acid e tātari ana i te 0.5%, kia kore ai ngā rākau kāore he uara e whakamātautau i te uara o ngā kai me te whakamātautau i te mahinga o te whakamātautau. I tēnei, ko ngā rākau katoa nei e huri ai te phosphate kia tū ake hei wāhanga o ngā kai e tātari ana i te uara, ā, e whai ana i te whakamātautau o ngā kaihanga.

Ngā whai hua o te mahi: te wāhi e taea ai te whakamātau i te puka, te pūmau o te hōhā i te whakamātau i ngā pātītī, me ngā whai hua ake o te phosphorus i te whakamātau i ngā DCP iti ake

I tē kore i tōna whakamātautau pūhanga, ko te DCP o te whakamātautau pūhanga teitei he whai hua āhua i ngā mahi whakamātautau kai me ngā mahi o te tinana o ngā kararehe. Ko tōna whakamātautau pūhanga o te wai tāwhai—e rere ana i te 90% i ngā āhua tāwhai wai—kia whakamātautau ai te wehe o te kalsiama me te fosfora i te puku, kia whakamātautau ai te whakamātautau i te puku iti. Ko tēnei he rerekē tonu i te DCP o te rārangi iti, e whai ana i ngā fosfora e kore e whakamātautau ai, e hinga ana i te puku kāore i te whakamātautau. Ko te whakamātautau pūhanga o te hōhi anō he tauira o ngā whai hua: i te wā o te whakamātautau i te 80–85 °C, ko te DCP o te whakamātautau pūhanga teitei e whakamātautau ai i tōna whakamātautau pūhanga kāore he pakaru, kia whakamātautau ai te whakamātautau o ngā nutriente i ngā kai whakamātautau. Nō reira, ko te whakamātautau o te fosfora i te 85–90%, he nui ake i te 60–70% o ngā pūtake iti ake, iti ake ngā whakamātautau. Ko tēnei whakamātautau teitei e whakapai ake ai i te whakamātautau o ngā kōiwi me ngā hāere ake o te tipu, ā, e whakamāmā ai hoki i te whakamātautau o te fosfora i te whakamātautau—kia tautoko ai ngā whāinga o te hāere me ngā whāinga o te whakamāmā. Nō reira, ka taea e ngā kaiwhakamātautau te whakamātautau i ngā whāinga o ngā nutriente kāore he whakamātautau ake.

Te whakamāngai i te ūnga o te kālsiumi ki te fosforasi me ngā rahi tāwhai e ngā āki

Ngā ūnga tātai o te Ca:P: 1.2–2.5:1 mō ngā manu, 1.5–2.0:1 mō ngā poraka, me 1.8–3.0:1 mō ngā kararehe e kai ana i tāna hauā

Te whāinga o te tauira o te kālisiu me te fōsifōri (Ca:P) he take matua mō te mau tonu o ngā karu, me ngā mahi o te tinana—ā, he rerekē ngā wāhi pai i tēnei i ngā āki, i runga i ngā hāngā o te tinana. Mō ngā manu kai, ko ngā mahi pūmau o ngā karu me ngā kōhanga kai he take mō te whāinga: ko ngā kai tuatahi mō ngā manu kai e tāwhai ana i te 1.2:1 ki te 1.5:1 hei whāinga mō te whananga o ngā karu, ā, ko ngā manu kai e whānui ana i te kōhanga e tāwhai ana i te 2.5:1 hei whāinga mō te pai o ngā kōhanga, ākine kia kāore he pānga ki te whakamātau o te fōsifōri. Ko ngā poraka e whai ana i te wāhi o te 1.5:1 ki te 2.0:1 hei whāinga mō te mau tonu o ngā karu i ngā poraka e tipu ana, me ngā poraka e whānui ana i te kōhanga. Ko ngā kararehe e kai ana i ō rātou āki anō (ruminants) e whai ana i te wāhi roa atu—1.8:1 ki te 3.0:1—hei whāinga mō ngā mahi o te puku, me ngā hāngā o te whānui o te wai mātao, hei whāinga hoki mō te aukati i te mate o te wai mātao, me te mau tonu o te hauā o ngā mīkro. Ko te DCP o te kaha mātauranga, me ōna wāhi o te kālisiu 23% me te fōsifōri 18%, he whāinga mō te whakamātau pūmau o te tauira—ka whakakore i ngā rerekētanga i tāwhai mai i ngā mātātoko mātātoko, i ngā wāhi rerekē o te whakamātau.

Ngā rāhinga whakauru kia taea (0.5–1.8%) me ngā whakamātua i te wā o te tipu, i te wā o te whananga, me ngā pānga o te whāinga o te kai

Kāore te whakauru i te DCP mātātū ake he mea tuhono, engari he mea whakamātua i waenganui i te 0.5% me te 1.8% o te kai katoa—whakamātua i te wā o te tipu, i te wā o te whananga, me ngā āhua o te kai. He tauira, ko ngā kai e whai ana i ngā phytate nui mō ngā pouākai iti e hiahiatia ana ngā whakauru ake, i te rā anō he iti noa ngā whakauru e hiahiatia ana mō ngā poaka e whananga ana i ngā kai kōnā me ngā kai soya. Ko te tātaritanga i raro nei e whakaatu ana i te pānga o ēnei āhua:

Me whakamārama ngā whakamāhinga ki te phosphorus inorganic mai i ngā pūtake minarā ā, me ngā take kore-whakaora pērā i te phytate. Kāore he whai hua ā-hāpaitanga te whakamāhinga nui, ā, he pānga hoki ki te whakaputanga o te phosphorus ki te taiao—nō reira, he mea matua te whakamāhinga tātai, me ngā pūtake e whai ana i te whai hua. Ko te whakamāhinga o te DCP pūmau, me ōna wāhi e whai ana i te whai hua, e taea ai e ngā kaiwhakamātautau te whakamātau i ngā hāinga ā-tinana i ia wā o te oranga, kia iti ake ngā rākau kia whai hua ake ngā moni i whakamahinga.

Ngā rautaki whakamāhinga mō ngā momo rerekē mō te DCP pūmau

Ngā manu: Te whakakaha i te whakamātautau o ngā tuara, me te whakamātautau o ngā kōhao kai, i te whakamāhinga anō i te mahi o te phytase

Ko te DCP pūmau teitei e tāwhai ana i te phosphorus e whaiwaia ana hei whakamātautau mō te whakamārama o ngā kōiwi i ngā manu kai, ā, ko ngā whakamātautau i whakaatu mai i te 15% te pānga o te pānga o te tibia ash (Poultry Science, 2022). Mō ngā manu kai hāngā, ko te iti o te fluorine (<0.16%) e tiaki ana i te tatau o ngā hua; ko te whakamātau i te 0.8–1.2% i ngā kai i te wā o te whānanga o te hāngā e whakapai ake ana i te pānga o te tatau o ngā hua ki te 3–5% (J. Appl. Poult. Res., 2023). He mea matua, ko te pānga o te calcium e whaiwaia ana kāore e whakamāre i te mahi o ngā mikro-phytase—ka whakamātau ai i te whakamātau o te enezima hei whakamātautau i te phosphorus i te phytate. Ko tēnei whakamātau e whakamāre ake ana i te pānga o te phosphorus i te kai i te 20% tonu, ā, kāore he pānga ki te whananga (Br. Poult. Sci., 2021), e whakamāre ake ana i te utu o te kai me ngā pānga ki te taiao.

Ngā pora me ngā kau: e tāwhai ana i te whananga o ngā kōiwi, te whakamātautau o te P i te rumen, me te tāwhai i te DCAD

I ngā pōro, te whakauru i te DCP o te kaha mātauranga teitei i te 0.6–1.0% e tautoko ana i te whananga tawhito o ngā taumata, ā, ko ngā pōro o te whare pōro e whakamātautau ana i te kaha o ngā taumata i te 8% ake (J. Anim. Sci., 2022). Mō ngā kau mātua, he mea matua te whakamātau i te uara o te Ca:P—kāore noa i te hauora o ngā taumata engari hoki i te tōrāngi o ngā mahinga o te tinana. Ko ngā uara o te DCP o te kaha mātauranga teitei, arā, te 23% Ca me te 18% P, e tautoko ana i te DCAD o te kai i te 150–250 mEq/kg DM i ngā kau mātua kua whakamātauria, ā, hei whakamāmā i te tau o te ‘milk fever’ (J. Dairy Sci., 2023). Ko tana whakamātautau i te whakamātautau i te wai o te rumen e whakamātautau ana i te whakauru i te phosphorus i muri i te rumen, ā, e whakapakari ana i te whakamātautau i te wāhi iti o te puku, ā, e tautoko ana i te whananga o ngā kau mātua—kāore he whakamāhuatanga ki te whakamātautau i te rumen, nekeneke rānei i te tāwhai o ngā mikro-ōrite.

Te whakamānui i te whakamātautau o te kiko me te whakamārama i ngā whakawhitinga o ngā nutrihanga

Te uara matua o tēnei hāngā phosphate he rereke i tēnei, ehakoa i tōna pūmau i ngā wāhanga kimikirangi—engari i tōna whaiwhai i te rereke o te whakamātau i te pūpūrangi o te kararehe. Ko te DCP pūmau te whakamātau ake i te whaiwhai i te rereke, i te whakamāmā i ngā wāhanga kāore i te whakamātau, i ngā kōhuruhuru hoki e whakamātau ana i te whakamātau. Ko tōna pūmau i te pūpūrangi he whakamātau ake i te whakamātau i te phosphate i te wāhanga tuatahi o te pūpūrangi, kāore i te whakamātau i te wāhanga kāore i te whakamātau—a whakamātau nui, nā te mea, ko te whakamātau iti i te whaiwhai e whakamātau ana i te whakamātau, ahakoa i te whakamātau pai o ngā kai.

Ko te whakamahi i ngā hua o ngā nutrihanga e taea ana hoki he whakamārama i ngā whakawhitinga i waenganui i te rākau kai. Ko te fluorine i te maha, hei tauira, he kaitono mō te whakauru i te phosphorus—ka whakamārama i te tikanga o te rerehua o te DCP i te rerehua o te fluorine i te 0.16% (kāore he nui atu). I te rārangi anō, me whakamāmā ngā whakamātautau ki te mahi o ngā eneimū: ā, i rite tonu ngā phosphate iti ake, ko te DCP pūmau te whakamāmā i te uara o te Ca:P, me te iti o ngā kōpae, ka taea ai e te phytase te mahi i tēnei wāhi. Ko tēnei whakamāmā i te whakamātautau i ngā nutrihanga katoa—ka whakamāmā i te whakamātautau o te phosphorus, kāore he raru. Ko ngā whakamātautau i tēnei wāhi i whakamārama ai i te whakamātautau o ngā nutrihanga i tēnei ara, ka taea ai te whakakaha i te whakamātautau o te phosphorus i te 15% (Jongbloed, 2023), ka whakamārama anō i te tāonga o te DCP pūmau i ngā whakamātautau o tēnei wā, i ngā whakamātautau o te whakamātautau o ngā nutrihanga.

FAQ

He aha te uara o ngā whakamātautau matūtū i te dicalcium phosphate pūmau?

Ko te phosphate dicalcium o te whānanga pūmau me whakamātau i ngā āhua pūhanga matua kia rite ki ngā tātai: calcium ≥ 23%, phosphorus ≥ 18%, me te fluorine ≤ 0.16%. Ko ēnei wāhi e whakamātau ana i te whaiwainga o ngā nutriente, e whakamātau ana i ngā hāhā pērā i te fluorosis, ā, e whakapakari ana i te haumātua me te whaiwainga o te kōpae kai.

He aha te take o te whaiwainga o te pūmau o te puka?

Ko te whaiwainga o te pūmau o te puka e whakamātau ana i te whakawhitinga tata o te calcium me te phosphorus i roto i te puka, e whakamātau ana i te whaiwainga tata i te puku iti, ā, e whakamātau ana i te iti o ngā nutriente e whakamātau ana i te rere o te pūmau o te pūkenga.

He aha ngā taupua mātua mō te phosphate dicalcium o te whānanga pūmau i runga i ngā momo?

Ko ngā taupua e rerekē ana mai i te 0.5%–1.8% i runga i ngā momo, i te rākau kai, me ngā tahurangi o te whanaketanga. He tauira, ko ngā manu kai he nui ake ngā taupua i ngā wā tuatahi, ā, ko ngā poraka he whakamātau kia pai ai ngā wā whanaketanga, pērā i ngā wā whakamātau.

Me pēhea te whakamātau o te phosphate dicalcium o te whānanga pūmau i ngā whakawhitinga o ngā nutriente?

Mā te whakamāmā i ngā kōhuruhuru pērā i te fluorine, me te whakamātau i te whakamātautau o ngā wāhi, ko te DCP mātua he tāwhai i ngā mahi o ngā enezima (pērā i te phytase), ā, ka whakamāre i ngā whāinga o ngā nutrihanga, e whakapai ake ana i te whakamātautau o te phosphorus i te tinana me ōna whāinga.

E pēhea ana te painga o te DCP mātua ki te whai hua o te taiao?

I runga i te whakamātautau pai ake, ko te DCP mātua e whakamāmā ai i te whakamātautau o te phosphorus i te pūpū, e whakamāre ana i te painga ki te taiao, ā, e tautoko ana i ngā tikanga whāngai whai hua.